ابطال گزارش اصلاحی

ابطال گزارش اصلاحی

ابطال گزارش اصلاحی از دعاوی پرتکرار در محاکم میباشد که لازم است با دقت مورد مشاوره حقوقی با وکیل حاذق قرار گیرد .

مشاوره حقوقی رایگان با وکیل 

121 61 61 0912

2 230 230 0912

83 944 83 0912

نشانی دفتر وکالت ما :

تهران – میدان فردوسی – نرسیده به استاد نجات اللهی ک نیائی پلاک 7 ممیز یک دفتر وکالت

گزارش اصلاحی چیست ؟

  معمولاً روال انجام گرفته در جامعه ما به اینصورت می باشد که مردم ابتدا اقدام به طرح دعوا بر علیه یکدیگر می نمایند و بعد از آن در جلسه دادگاه وبا راهنمایی و تشویق قاضی دادگاه اقدام به سازش می نمایند .در اینصورت ، سازش و شرایط آن درصورتجلسه نوشته میشود وبه امضای قاضی دادگاه و طرفین دعوا رسیده و قاضی مبادرت به صدور گزارش اصلاحی می نماید .

    در صورتی که میتوان قبل از طرح دعوا نیز ، سازش صورت گیرد .گزارش اصلاحی صادر گردیده نسبت به طرفین و وراث و قایم مقام قانونی آنان لازم الاتباع می باشد .

این دادنامه با خواسته ابطال گزارش اصلاحی قابل ابطال میباشد .

       برخی از حقوقدانان معتقدند که گزارش اصلاحی در واقع عقد صلح است و عنوان رای بدان اطلاق نمی گرد فی الواقع نه حکم می باشد و نه قراراما اعتبار اسناد رسمی را دارد .

      اما برخی دیگر اعتقاد دارند که گزارش اصلاحی دارای یک ماهیت دوگانه است که از حیث محتوا ، عقد صلح و ازحیث شکل، رای قضایی محسوب میشود.

      براساس این ماهیت مرکب ، گزارش اصلاحی ، صلح قضایی است (ماند مزایده که بیع قضایی است ) که هم ماهیت مدنی دارد وهم ماهیت قضایی و قابلیت استناد دارد .

       فی الواقع گزارش اصلاحی عقد صلحی است که فقط میان نسبت به طرفین و وراث و قایم مقام قانونی آنها نافذ و معتبر است و مانند احکام دادگاها به موقع اجرا گذاشته میشود .

       نکته مهم این است اگر گزارش اصلاحی کامل تکمیل نشود و هر دو طرف سازش را قبول نکنند ، تبعاً تعهداتی که ضمن سازش انجام داده اند نیز بلااثر خواهد شد .

در خصوص ابطال گزارش اصلاحی لازم است از خدمات مشاوره حقوقی رایگان با وکیل پایه یک دادگستری استفاده نمائید .

قانون آیین دادرسی مدنی در مواد 184 و185 به گزارش اصلاحی اشاره نموده است :

ماده 184 قانون آیین دادرسی مدنی

” دادگاه پس از حصول سازش بین طرفین به شرح فوق رسیدگی را ختم و مبادرت به صدور گزارش اصلاحی می نماید مفاد سازش نامه که طبق مواد فوق تنظیم میشود نسبت به طرفین و وراث و قایم مقام قانونی آنها نافذ و معتبر است و مانند احکام دادگاهها به موقع اجرا گذاشته میشود ، چه اینکه مورد سازش مخصوص به دعوای مطروحه بوده یا شامل دعاوی یا امور دیگری باشد .”

ماده 185 قانون آیین دادرسی مدنی

      “هرگاه سازش محق نشود ، تعهدات و گذشت هایی که طرفین هنگام تراضی به سازش به عمل آورده اند لازم الرعایه نیست .”

ابطال گزارش اصلاحی

  اگر گزارش اصلاحی بنا بر دلایلی به اشتباه صادر شده باشد ، ذینفع می تواند درخواست ابطال آن را از مرجع صالح تقاضا نماید.

     برخی معتقدند به دلیل آنکه گزارش اصلاحی در قالب دادنامه نگارش نمی شود و رای تلقی نمی گردد، نوعی قرارداد قضایی به شمار می رود که جهت تثبیت توافقات طرفین دعوا تنظیم میگردد بنابراین مشمول اعتبار امر قضاوت شده نمی باشد .

     اما برخی دیگر نظر مخالف دارند واعتقاد دارند که چنین تحلیلی از مبانی قاطع و خدشه ناپذیری برخوردار نبوده ومالاً صحت آن محل تردید جدی است .

      چرا که زمانیکه علیرغم وجود گزارش اصلاحی در خصوص موضوع مورد نزاع ، طرفین بتوانند آزادانه و بدون هیچ قید وبندی مجدداً در خصوص همان موضوع به محکه مراجعه نمایند پس فایده گزارش اصلاحی چیست ؟

     به عبارتی اگر صدور گزارش اصلاحی منجر به فصل خصومت نگردد، وضع مقررات مربوط به آن با حکمت مقنن سازگاری نخواهد داشت .

     ضمن آنکه عدم حکومت قاعده اعتبار امرمحکوم بها بر گزارش اصلاحی منجر به صدور احکام متعارضی خواهد شد که با فلسفه قوانین شکلی حاکم بر دادرسی هم در تعارض آشکار است .

چرا که از یک طرف با گزارش اصلاحی مواجه هستیم که وفق ماده 184 قانون آیین دادرسی مدنی لازم الاجراست واز طرفی رای دیگری در خصوص همان موضوع صادره شده که متفاوت با گزارش اصلاحی سابق است و بلا تردید این رای نیزلازم الاجرا خواهد بود .

    بدیهی است چنین وضعیتی به اختلاف موجود بین طرفین دعوا دامن زده و در نهایت اختلال در نظام قضایی را در پی خواهد شد .

      لذا گزارش اصلاحی همانند هرسند عادی یا رسمی دیگری میتواند موضوع  در خواست فسخ و یا ابطال گردد.

مصادیق گزارشات اصلاحی قابل الابطال ، قابل شمارش نمی باشد و می بایست با هر مورد بنا به موضوع گزارش ، تصمیم گیری شود در این صورت فردی که طرف دعوا بوده و مدعی است که گزارش اصلاحی بنا به دلایلی به اشتباه صادر گردیده می بایست ابطال آن را از دادگاه صالح درخواست نماید.

مسلم است که توافق بین طرفین بدون رضایت هر دو طرف امکان پذیر نمی باشد .

برای اینکه توافق دو طرف همراه با رضایت متقابل باشد ، قیود و شروط ذیل باید فراهم گرد :

1)یکسان بودن عنوان عقد

وحدت عنوان عقد بمعنای این است که عنوان عقد مورد توافق طرفین می بایست یکی باشد بطور مثال باید عنوان عقد مورد توافق هردو طرف ، عقد بیع باشد اما اگر قصد یکی ازطرفین ایجاب عقد بیع باشد وقصد طرف دیگر ، قبول عقد صلح باشد ، رضایت دو طرفه حاصل نگردیده است .

2)یکسان بودن موضوع عقد

یکسان بودن موضوع عقد بدین معنا می باشد که موضوع عقد می بایست مورد توافق و رضایت هر دو طرف باشد بطور مثال اگر در یک معامله فروشنده ایجاب خود را صرفاً برای فروش خانه اعلام نماید اما خریدار قبول را برای خرید خانه همراه با اثاثیه آن اعلام دارد ، این توافق دو طرفه حاصل نگردیده است .

3)یکسان بودن وصف موضوع تراضی طرفین

اوصاف مورد تراضی و توافق طرفین می بایست یکسان باشد مثلاً اگر فروشنده ایجاب خود را بر مبنای فروش شلوار جین اعلام دارد اما خریدار قبول خود را بدلیل خرید شلوار پارچه ای اعلام دارد توافق دو طرفه حاصل نگردیده است .

نتیجه اینکه اگر طرفین دعوی بر موضوعی تراضی و سازش نمایند که یکی از سه شرط فوق را دارا نباشد آن تراضی صحیح نبوده و قابل ابطال می باشد .

همچنین با توجه به ماهیت گزارش اصلاحی که عقد صلح است ، پس مانند سایر قراردادهای عادی یا رسمی دیگر می تواند موضوع بطلان یا فسخ قرارگیرد و طرح دعوی فسخ یا ابطال آن امکان پذیر می باشد .

مضافاً همان گونه که ذکر شد ، گزارش اصلاحی مشمول احکام وآثار عقد صلح است ؛ بنابراین درخواست ابطال سازش از جمله (به سب مخالفت با نظم عمومی یا اشتباه و اکراه ) مجاز می باشد.

مستند به ماده 6 قانون آیين دادرسی مدنی (عقود و قرارداد هایي که مخل نظم عمومی یا برخلاف اخلاق حسنه که مغایر با موازین شرع باشد در دادگاه قابل ترتیب اثر نیست .)

مستندات قانونی مرتبط با ابطال گزارش اصلاحی

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضایيه

شماره نظریه :7/98/1485 شماره پرونده : ح 5841 -721 -89 تاریخ نظریه : 1398/10 /08

آیاخواسته ابطال گزارش اصلاحی تنظیمی در دادگاه قابل استماع است یا خیر با توجه به ماده 24 قانون اجرای احکام و مواد 8 و 184 قانون آیين دادرسی مدنی مصوب 1379 دستور موقت توقف عملیات اجرايي گزارش اصلاحی که منتهی به صدور اجراييه دادگاه شده است وجاهت قانونی دارد یا خیر ؟

1-با توجه به اینکه برابر ماده 184 قانون آيين دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 ، گزارش اصلاحی حاوی مفاد سازش نامه و موارد توافق طرفین است ، بنابراین اگر موجبی برای بطلان صلح و توافق آنان وجود داشته باشد ، استماع دعوی بطلان آن با منعی مواجه نیست و با عنایت به اینکه دعوا، دعوای جدیدی تلقی می شود ، مرجع صالح جهت رسیدگی به آن مطابق عمومات آيين دادرسی مدنی تعیین می گردد .

2-باتوجه به اینکه مطابق ماده 184 قانون قانون مذکور ، گزارش اصلاحی همانند احکام دادگا ه ها به مورد اجرا گذارده میشود ، با لحاظ مواد 8 و 316 قانون فوق جلوگیری از اجرای مفاد گزارش اصلاحی تابع عمومات مربوط به اجرای احکام دادگاه ها بوده و موجب قانونی جهت جلوگیری از اجرای آن با صدور دستور موقت از سوی دادگاه دیگر وجود ندارد .

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضایِيه

شماره نظریه : 7/97/2974 شماره پرونده 97-26-2974 تاریخ نظریه 1398/05/14

1-صرف عدم اجرای تعهدات مذکور در گزارش اصلاحی موجب بطلان آن نیست ؛ بنابراین در فرض سوال امکان طرح دعوای بطلان گزارش اصلاحی وجود ندارد .

2-از آنجا که گزارش اصلاحی به مانند احکام دادگاه به موقع اجرا گذاشته میشود وباصدور این گزارش ، دادرسی که پس از تقدیم دادخواست کامل به جریان افتاده است قطع می گرد ، چنانچه طرفین در سازش نامه توافق کرده باشند که در صورت عدم انجام تعهد از سوی متعد ، سازش نامه کان لم یکن تلقی شود وبر این مبنی گزارش اصلاحی صادر شده باشد ، در فرض سوال مادام که با احرازشرط فاسخ ، حکم قطعی مبنی بر ابطال گزارش اصلاحی (تایيد انفساخ صلح) صادر نشده است ، مفاد آن به اعتبار و قوت خود باقی است.

مشاوره حقوقی رایگان با وکیل 

121 61 61 0912

2 230 230 0912

83 944 83 0912